TEE 29: Analog Avometreler
Akım, voltaj ve direnç ölçen aletlerdir. Analog ve dijital olmak üzere iki çeşittir. Bu konumuzda Analog avometreleri anlatacağız.
ANALOG AVOMETRE
Şekil 1: Analog Avometre
Analog ölçü aletinin temel elemanı, döner çerçeveli ölçü aletidir. Ölçülecek aletin yarattığı akım, akım birimine göre döner çerçeveli ölçü aletinin ibresi sapar. Bu sapma miktarı skaladan okunarak (ölçü aletinin bulunduğu kademede dikkate alınacak) ölçülen büyüklük belirlenir.
GERİLİM ÖLÇME
Analog ölçü aletinde gerilimler için ayrı ayrı kademeler vardır. Ölçülecek gerilimin cinsine göre (AC veya DC) seçim yapılır.
Gerilim ölçerken;
1- İbrenin sıfır ayarı yapılır.
2- Ölçülecek değeri bilmiyorsak komütatörü en yüksek kademeden itibaren en rahat ölçüm yapabileceğimiz kademeye doğru ayarlarız. En uygun kademe ölçülen değeri aşan ilk kademedir.
3- Gerilim ölçerken, ölçü aletinin probları, ölçeceğimiz elemana paralel bağlanır.
Şekil 2: Analog avometrede gerilim ölçme
Eğer, R1 direnci küçük olursa R2’nin üzerinden geçecek akım ikiye bölünerek Ri’den de geçer. Bu istenmeyen bir durum olduğundan Ri’nin çok büyük olması gerekir. Bu kolay ölçüm yapmanızı sağlayacaktır.
AKIM ÖLÇME
Akım ölçerken avometreler devreye seri bağlanır. Seçilecek kademeler ve okuma şekli gerilim ölçmedeki gibidir.
Burada ampermetrenin direncinin küçük olması gerekir. Çünkü, ampermetre devreye seri bağlandığından iç direnç zorluk gösterirse ölçtüğümüz değer yanlış gösterebilir.
Şekil 2 ve Şekil 3'te gösterdiğimiz şemaların toplu olarak aşağıda bulabilirsiniz.
Şekil 4: Analog avometrede gerilim ölçme ve analog avometrede akım ölçme
DİRENÇ ÖLÇME
Ölçülecek direncin değerine göre kademe seçilerek problar kısa devre edilir ve o kademenin "0" ayarı yapılır. Skaladen okunan değer seçtiğimiz kademenin değeri ile çarpılır.
Şekil 5: Analog avometrede direnç ölçme